{"id":29376,"date":"2016-06-18T14:13:13","date_gmt":"2016-06-18T11:13:13","guid":{"rendered":"http:\/\/gzone.com.tr\/?p=29376"},"modified":"2016-06-18T14:13:13","modified_gmt":"2016-06-18T11:13:13","slug":"lgbti-aktivistleri-onur-yuruyusunu-enine-boyuna-konustu","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.gzone.com.tr\/index.php\/2016\/06\/18\/lgbti-aktivistleri-onur-yuruyusunu-enine-boyuna-konustu\/","title":{"rendered":"LGBT\u0130 AKT\u0130V\u0130STLER\u0130 “ONUR Y\u00dcR\u00dcY\u00dc\u015e\u00dcN\u00dc” EN\u0130NE BOYUNA KONU\u015eTU"},"content":{"rendered":"

T\u00fcrkiye\u2019nin e\u015fcinsel k\u00fclt\u00fcr ve ya\u015fam dergisi\u00a0 GZone, Haziran\u00a02016 \u201cOnur Haftas\u0131 \u00d6zel\u201d say\u0131s\u0131 i\u00e7in tarihinde ilk kez siyaha b\u00fcr\u00fcnd\u00fc. LGBT\u0130 bireylere yap\u0131lan bir soyk\u0131r\u0131m hareketi olan Orlando katliam\u0131 i\u00e7in #yastay\u0131z. Bu anlaml\u0131 g\u00fcnlerin \u015ferefine sizlere dolu dolu bir say\u0131 haz\u0131rlad\u0131k.<\/span><\/em><\/p>\n

“Onur Haftas\u0131 \u00d6zel” say\u0131m\u0131z i\u00e7in, LGBT\u0130 hareketin i\u00e7inde yer alan ve okuyaca\u011f\u0131n\u0131z \u00fczere, birbirlerinden farkl\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015flere de sahip olan aktivistler Hande \u00c7ay\u0131r, Deniz \u015eapka, Can \u00c7avu\u015fo\u011flu, Sedef \u00c7akmak ve G\u00f6rkem Ulumeri\u00e7 ile bir s\u00f6yle\u015fi yapt\u0131k. <\/span><\/p>\n

Bu isimlere T\u00fcrkiye\u2019deki LGBT\u0130 Onur Y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn tarihi, etkileri ve herkesin akl\u0131na tak\u0131lan kilit noktalar\u0131 sorduk.<\/span><\/p>\n

R\u00f6portaj: Deniz Su Tiffany<\/span><\/p>\n

\u0130\u015fte bu r\u00f6portajdan bir b\u00f6l\u00fcm. Bu \u00f6zel r\u00f6portaj\u0131n tamam\u0131 Haziran 2016 “Onur Haftas\u0131 \u00d6zel” say\u0131m\u0131zda.<\/p>\n

*Onur Y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fc\u2019n\u00fcn her sene artan kat\u0131l\u0131mc\u0131 say\u0131s\u0131n\u0131n s\u0131rr\u0131 sizce nedir?<\/b><\/span><\/p>\n

HANDE \u00c7AYIR:<\/b>\u00a0 <\/span>Birbirinden g\u00fc\u00e7 almak. \u2018Sen yokken bir eksi\u011fiz\u2019in dokunmas\u0131. Bir de tabii buram\u0131za kadar geldi. Trans cinayetleri, kad\u0131n cinayetleri vb. olaylar olduk\u00e7a sene i\u00e7inde bulundu\u011fumuz noktalarda tepkimizi veriyoruz; ama o g\u00fcn, toplu payla\u015f\u0131m, b\u00fcy\u00fck tepki, \u2018Buraday\u0131z, var\u0131z\u2019 deme g\u00fcn\u00fc. Gelemeyenlere \u2018Yaln\u0131z de\u011filsin\u2019 deme g\u00fcn\u00fc. Ondan…<\/span><\/p>\n

DEN\u0130Z \u015eAPKA:<\/b> Art\u0131\u015f\u0131n s\u0131rr\u0131n\u0131, LGBT\u0130 hak m\u00fccadelesinin toplumsal bir mesele haline gelmesine ba\u011fl\u0131yorum. LGBT\u0130 g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn yan\u0131 s\u0131ra heteroseks\u00fcellerde de bir bilin\u00e7lenme hakim ve bunu sahiplenir oldular. Buna ek olarak bir \u00e7ok sebebin yan\u0131nda, y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcn b\u00fcy\u00fck bir co\u015fku ve renklerle kutlanmas\u0131 da kat\u0131l\u0131m\u0131 artt\u0131rmakta ve geleneksel bir kitle y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fc k\u00fclt\u00fcr\u00fc T\u00fcrkiye\u2019ye de yans\u0131d\u0131.<\/span><\/p>\n

CAN \u00c7AVU\u015eO\u011eLU:<\/b> Bence e\u015fcinsellerin toplumda daha fazla g\u00f6r\u00fcn\u00fcr olmas\u0131, bir de tabi s\u0131rf LGBTI bireyler de\u011fil bizleri destekleyen arkada\u015flar\u0131m\u0131z da bu y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fe kat\u0131lmas\u0131. <\/span><\/p>\n

SEDEF \u00c7AKMAK:<\/b> S\u0131rr\u0131 LGBT\u0130 haklar\u0131 alan\u0131nda emek veren dernekler, aktivistler ve yalanlar \u00fczerine kurulu bir hayat ya\u015famak yerine \u201ckendi\u201d olabilmeyi tercih etmi\u015f bireylerin varl\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Onur Y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fleri bu gruplar\u0131n \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcnde ger\u00e7ekle\u015fiyor, ama son birka\u00e7 senedir artan bir \u015fekilde \u00e7ocu\u011fu, ebeveyni, arkada\u015f\u0131, \u00e7al\u0131\u015fan\u0131, \u00f6\u011frencisi LGBT\u0130 olan ki\u015filerin de deste\u011fiyle giderek b\u00fcy\u00fcd\u00fc. Tabii bunda Valiliklerin de b\u00fcy\u00fck bir katk\u0131s\u0131 var, onlar derneklerimizi kapamaya, y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015flerimizi yasaklamaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k\u00e7a kat\u0131l\u0131mc\u0131 say\u0131s\u0131 daha da art\u0131yor. Yasaklar belki k\u0131sa bir s\u00fcreli\u011fine insanlar\u0131 sindirebilir ama insan\u0131n kendi hayat\u0131 ve haklar\u0131 i\u00e7in verdi\u011fi m\u00fccadeleyi asla yok edemez.<\/span><\/p>\n

G\u00d6RKEM ULUMER\u0130\u00c7:<\/b> Tarihin LGBT\u0130 haklar\u0131 konusunda evrildi\u011fi bir d\u00f6nemdeyiz. Her \u015feyin ba\u015f\u0131nda zaman\u0131n ruhu bunu gerektiriyor. Bunun yan\u0131nda, Onur Y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fleri yap\u0131ld\u0131klar\u0131 \u015fehirlerin en g\u00fczel bayramlar\u0131d\u0131r. \u0130nsanlara umut veriyor, son derece pozitif. Herkese kendini \u00f6zg\u00fcrce ifade etme alan\u0131 sunuluyor. Son derece farkl\u0131 arkaplanlardan insanlar belirli de\u011ferler \u00e7evresinde bir arada bu g\u00fcn\u00fc kutluyor. Ayn\u0131 zamanda T\u00fcrkiye\u2019de LGBT\u0130\u2019ler s\u00f6z konusu oldu\u011funda \u00e7ok ciddi hak ihlalleri ya\u015fan\u0131yor. Avrupa\u2019da nefret cinayetlerinde 1\u2019inci s\u0131raday\u0131z. E\u011fitim, sa\u011fl\u0131k sisteminden d\u0131\u015flanma, istihdamda devasa sorunlar s\u00f6z konusu. \u00d6nyarg\u0131lar ve ayr\u0131mc\u0131l\u0131k ya\u015fam\u0131 bir\u00e7ok alanda LGBT\u0130 bireylere dar ediyor. \u015eark\u0131lar ve danslarla dalga dalga b\u00fcy\u00fcyen bir isyand\u0131r bu diyelim. Bir de tabii organizasyon ekibimiz ar\u0131 gibi \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor.<\/span><\/p>\n

*Bu kadar \u00e7ok kat\u0131l\u0131mc\u0131ya ra\u011fmen hala de\u011fi\u015fimlerin ya\u015fanmam\u0131\u015f olmas\u0131n\u0131 hangi fakt\u00f6re\/fakt\u00f6rlere ba\u011fl\u0131yorsunuz?<\/b><\/span><\/p>\n

HANDE \u00c7AYIR:<\/b> Kat\u0131l\u0131mc\u0131lar y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnlerde bu meselelere ne kadar mesai harc\u0131yorlar? Ne kadar \u0131srar edebiliyorlar g\u00fcnl\u00fck ko\u015fturmaca s\u0131ras\u0131nda? Kimli\u011fine, varolu\u015funa ka\u00e7 ki\u015fi sahip \u00e7\u0131kabiliyor? Gandhi\u2019nin \u2018G\u00f6rmek istedi\u011finiz de\u011fi\u015fim olun\u2019 s\u00f6z\u00fc bana rehberlik ediyor. G\u00fcnl\u00fck hayatlar\u0131m\u0131zda, o g\u00f6rmek istedi\u011fimiz de\u011fi\u015fimleri, bizzat kendimiz olarak uygulamaya gayret etmek \u00e7ok m\u00fchim bir de\u011fi\u015fim. O de\u011fi\u015fimler \u00e7o\u011fal\u0131rsa belki di\u011fer de\u011fi\u015fiklikler de gelecek. <\/span><\/p>\n

DEN\u0130Z \u015eAPKA:<\/b> De\u011fi\u015fimlerin ya\u015fanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemek do\u011fru olmaz. En basitinden 1993 ile son y\u0131llarda yap\u0131lan y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fler aras\u0131nda fark bile b\u00fcy\u00fck bir de\u011fi\u015fimin g\u00f6stergesi diyebiliriz. Onur y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015flerine kat\u0131lan ve destek olan beyinler, insanlar\u0131n fikirlerinin olumlu y\u00f6nde d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6stermektedir. Anayasal anlamda de\u011fi\u015fimler olmad\u0131 ama bunun zemini i\u00e7in \u00e7ok yol katedildi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Y\u0131llard\u0131r m\u00fccadele eden LGBT\u0130 aktivistlerinin bizleri do\u011fru temsiliyetlerinden dolay\u0131 zihinlerin de\u011fi\u015fti\u011fini s\u00f6yleyebiliriz. Bug\u00fcnlerde parlementoda bizler i\u00e7in m\u00fccadele eden milletvekilleri var, belediyelerde \u00e7al\u0131\u015fan LGBT\u0130 aktivistleri var, i\u015f hayatlar\u0131nda a\u00e7\u0131k kimlikleri ile \u00e7al\u0131\u015fan LGBT\u0130\u2019ler var, sendikalarda LGBT\u0130 komisyonlar\u0131 var, yerel se\u00e7imlerde a\u00e7\u0131k kimlikli adaylar\u0131m\u0131z oldu. LGBT\u0130 hareketi bir taraftan bedeller \u00f6derken, olumlu anlamda bir\u00e7ok de\u011fi\u015fim ve d\u00f6n\u00fc\u015feme de \u00f6n ayak olmaktad\u0131r. <\/span><\/p>\n

CAN \u00c7AVU\u015eO\u011eLU:<\/b> \u201cLGBTI bireyler olarak heteroseks\u00fcellerle ayn\u0131 haklara sahip olmak\u201d yani e\u011fitim, sa\u011fl\u0131k, istihdam, bar\u0131nma, se\u00e7me ve se\u00e7ilme gibi alt ba\u015fl\u0131klar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrsek bunun yasal zeminde ger\u00e7ekle\u015fmemesini T\u00fcrkiye\u2019nin siyasi yap\u0131s\u0131na; muhafazakarl\u0131\u011f\u0131na ba\u011fl\u0131yorum. Malumunuz son 14 senedir \u00fclkeyi AKP y\u00f6netiyor ve politik g\u00fcndemlerinde yer alm\u0131yoruz, yani politik a\u00e7\u0131dan \u00f6n\u00fcm\u00fcz t\u0131kal\u0131… Sosyal a\u00e7\u0131dan bir de\u011fi\u015fim s\u00f6z konusuysa \u015fayet \u2013bu da haliyle zaman alacakt\u0131r- her \u015feye ra\u011fmen bizim a\u00e7\u0131m\u0131zdan daha pozitif bir de\u011fi\u015fim g\u00f6zlemliyorum.<\/span><\/p>\n

SEDEF \u00c7AKMAK:<\/b> Asl\u0131nda de\u011fi\u015fen \u015feyler var, de\u011fi\u015fmeyen \u015feyler de var. De\u011fi\u015fimin kolay ve k\u0131sa bir s\u00fcre\u00e7 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 akl\u0131m\u0131zda bulundurmam\u0131z gerekiyor. Hepimiz kendi ki\u015fisel hayat\u0131m\u0131za bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda da bunu g\u00f6r\u00fcyoruz, \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir \u00e7o\u011funlu\u011fumuz kendi hayat\u0131m\u0131zdaki de\u011fi\u015fimler konusunda ne kadar h\u0131zl\u0131 davranabiliyoruz ki, bazen \u00e7ok basit bir al\u0131\u015fkanl\u0131ktan kurtulmam\u0131z bile y\u0131llar\u0131m\u0131z\u0131 alabiliyor. Koskoca bir toplumun ve bask\u0131-\u015fiddet \u00fczerine kurulmu\u015f bir iktidar anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n bu kadar k\u0131sa s\u00fcrede de\u011fi\u015fmesini beklemek ger\u00e7ek\u00e7i de\u011fil. Ama dedi\u011fim gibi, de\u011fi\u015fen \u015feyler de var, 2003\u2019te \u0130stiklal\u2019de 30 ki\u015fiyken, ge\u00e7ti\u011fimiz senelerde bu rakam 80 bine \u00e7\u0131kt\u0131. Yine 2003 y\u0131l\u0131nda t\u00fcm \u00fclkede sadece iki \u015fehirde, \u0130stanbul ve Ankara\u2019da, iki tane LGBT\u0130 haklar\u0131 konusunda emek veren inisiyatif varken bug\u00fcn Edirne\u2019den Kars\u2019a 40a yak\u0131n inisiyatif var. Bu \u00e7ok \u00f6nemli bir geli\u015fme, hepimiz kendimize ve \u00e7evremize a\u00e7\u0131l\u0131rken bizimle ayn\u0131 kayg\u0131lar\u0131 ta\u015f\u0131yan, ayn\u0131 duygularda olan ki\u015filerle konu\u015fabilmeye ihtiya\u00e7 duyuyoruz. Evimizin yak\u0131n\u0131nda olan bir LGBT\u0130 inisiyatifi hayat kurtar\u0131c\u0131 olabiliyor<\/span>\u263a<\/span> Bir \u015feyler de\u011fi\u015fiyor, hak etti\u011fimiz, inand\u0131\u011f\u0131m\u0131z hayata ula\u015fmak i\u00e7in sab\u0131rl\u0131 ve kararl\u0131 bir \u015fekilde m\u00fccadeleye devam etmemiz gerekiyor sadece.<\/span><\/p>\n

G\u00d6RKEM ULUMER\u0130\u00c7:<\/b> LGBT\u0130 hareket g\u00f6rmezden gelinemeyecek bir siyasi \u00f6zneye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc. Toplumun belirli kesimlerinde \u00f6nemli de\u011fi\u015fimler ya\u015fan\u0131yor. Ben T\u00fcrkiye\u2019de pozitif bir trend oldu\u011fu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcndeyim. \u0130stanbul Avrupa\u2019n\u0131n en b\u00fcy\u00fck \u015fehri, son derece dinamik. Sen ne kadar tutmaya da \u00e7al\u0131\u015f\u0131rsan \u00e7al\u0131\u015f, \u015fehir al\u0131p y\u00fcr\u00fcyor. Bir kriter olarak Onur Y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fc\u2019n\u00fc al\u0131rsak, 2003 y\u0131l\u0131nda 30 ki\u015fi iken bug\u00fcn 100 bin ki\u015finin y\u00fcr\u00fcd\u00fc\u011f\u00fcnden s\u00f6z ediyoruz. Muhafazakar iktidar\u0131n de\u011fi\u015fime burun k\u0131v\u0131rmas\u0131 toplumun d\u00f6n\u00fc\u015fmedi\u011fi anlam\u0131na gelmiyor. LGBT\u0130\u2019ler art\u0131k bir arada, T\u00fcrkiye\u2019nin k\u00fc\u00e7\u00fck \u015fehirlerinde de m\u00fccadele ediliyor. Destek\u00e7iler de az\u0131msanamaz. Mevcut bask\u0131 ortam\u0131 biraz de\u011fi\u015fmeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131nda as\u0131l b\u00fcy\u00fck d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc o zaman ya\u015fayaca\u011f\u0131z. O noktada birbirine b\u00f6ylesine kenetlenmi\u015f insanlar\u0131 tutabilir misiniz? Tutamazs\u0131n\u0131z.<\/span><\/p>\n

Bu r\u00f6portaj\u0131n tamam\u0131 i\u00e7in<\/strong><\/h4>\n

GZONE DERG\u0130’N\u0130N “HAZ\u0130RAN 2016” SAYISINI<\/strong><\/h4>\n

A\u015eA\u011eIDAK\u0130 BA\u011eLANTILARA TIKLAYARAK \u00dcCRETS\u0130Z OKUYAB\u0130L\u0130RS\u0130N\u0130Z…<\/strong><\/h4>\n