{"id":17994,"date":"2015-10-30T08:40:33","date_gmt":"2015-10-30T06:40:33","guid":{"rendered":"http:\/\/gzone.com.tr\/?p=17994"},"modified":"2015-10-30T08:40:33","modified_gmt":"2015-10-30T06:40:33","slug":"edebiyatta-escinsellik-hemcinsine-tutkun-bedenler","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.gzone.com.tr\/index.php\/2015\/10\/30\/edebiyatta-escinsellik-hemcinsine-tutkun-bedenler\/","title":{"rendered":"EDEB\u0130YATTA E\u015eC\u0130NSELL\u0130K: HEMC\u0130NS\u0130NE TUTKUN BEDENLER"},"content":{"rendered":"

Radikal Kitap’tan G\u00f6k\u00e7en Ezber, piyasaya yeni \u00e7\u0131kan ve “edebiyattaki e\u015fcinsellik” konusunu\u00a0i\u015fleyen “Hemcinsine Tutkun Bedenler” isimli kitap hakk\u0131nda yazd\u0131. <\/em><\/p>\n

\u0130\u015fte bu yaz\u0131:<\/em><\/p>\n

E\u015fcinsellik gibi yasaklarla ve ay\u0131plamalarla tan\u0131mlanan ve tabu haline gelen bir konunun, yarg\u0131lay\u0131p \u00f6tekile\u015ftirme yerine anlama amac\u0131yla konu\u015fulup tart\u0131\u015f\u0131labilir hale gelmesi i\u00e7in, bu olgunun tarihsel bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 i\u00e7inde irdelenmesi \u00f6nemlidir. Tarih, kurdu\u011fu zamansall\u0131k penceresinden, insanlara, toplumlara ve olgulara, zamana ve mek\u00e2na ba\u011fl\u0131 ko\u015fullardan ba\u011f\u0131ms\u0131z bakmam\u0131z\u0131 sa\u011flar. Bir ba\u015fka deyi\u015fle, somut bilgiye dayanan tarafs\u0131z bir tarihsel bak\u0131\u015f, insana kendi \u00f6zel ya\u015fam\u0131n\u0131 ve d\u00fcnyadaki varolu\u015funu, \u00f6nyarg\u0131lardan ar\u0131nm\u0131\u015f bir bi\u00e7imde g\u00f6sterebilir. Tarih\u00e7i Halit Erdem Oksa\u00e7an, Sultanlar Devrinde O\u011flanlar (Agora, 2014) ve E\u015fcinselli\u011fin Toplumsal Tarihi (Tekin, 2012) adl\u0131 kitaplar\u0131nda, e\u015fcinsellik ba\u011flam\u0131nda bu t\u00fcrden iki tarihsel \u00e7al\u0131\u015fmaya imza atm\u0131\u015f bir ara\u015ft\u0131rmac\u0131. Oksa\u00e7an \u015fimdi de, 1800\u2019lerden g\u00fcn\u00fcm\u00fcze e\u015fcinselli\u011fin tarihsel izini edebiyat metinlerinde s\u00fcr\u00fcyor.<\/p>\n

Oksa\u00e7an, \u201cModern D\u00fcnya Edebiyat\u0131nda E\u015fcinsellik\u201d adl\u0131 be\u015f kitapl\u0131k bir dizi projesinin ilk kitab\u0131 olan Hemcinsine Tutkun Bedenler\u2019de, e\u015fcinselli\u011fin bir terim olarak ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 1800\u2019lerin sonundan 1950\u2019lere dek olan d\u00f6nemde, e\u015fcinsellik temas\u0131n\u0131 irdeleyen edebiyat yap\u0131tlar\u0131na bir \u00f6zet bak\u0131\u015f sunuyor. Oksa\u00e7an, s\u00f6z konusu d\u00f6nemde yay\u0131mlanan romanlar\u0131n ana izleklerini, \u201chemcinse duyulan a\u015fk\u201d ve daha sonra bir terim olarak kurgulanan \u201ce\u015fcinsellik\u201d ba\u011flam\u0131nda okura aktararak, okumalar\u0131n\u0131 bu alanda yo\u011funla\u015ft\u0131rmak isteyenlere, alana giri\u015f niteli\u011finde bir yol haritas\u0131, bir ilk-b\u00fct\u00fcnce sunuyor. Agora Kitapl\u0131\u011f\u0131\u2019ndan \u00e7\u0131kan bu be\u015f kitapl\u0131k projenin ikinci kitab\u0131nda, e\u015fcinselli\u011fin salt dil ve \u00f6zne ba\u011flam\u0131nda irdelendi\u011fi d\u00f6nemin sonras\u0131nda, 1950 ve 1980 y\u0131llar\u0131 aras\u0131ndaki d\u00f6nemde, nas\u0131l toplumsal bir olguya ve bir \u00f6zg\u00fcrl\u00fck hareketine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc ele al\u0131nacak. Dizinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc kitab\u0131 ise, e\u015fcinselli\u011fi \u201ck\u00fcreselle\u015fme\u201d kavram\u0131 ba\u011flam\u0131nda irdeleyecek. 1980 ve 2000 y\u0131llar\u0131 aras\u0131ndaki d\u00f6nemi ele alacak bu \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc kitapta, ya\u015fanan \u00e7evre fel\u00e2ketleri, toplumsal \u00f6zg\u00fcrl\u00fck hareketleri, e\u015fcinsel alt-k\u00fclt\u00fcr, marjinallik, iki kutuplu d\u00fcnyan\u0131n \u00e7at\u0131rdad\u0131\u011f\u0131 ve Ortado\u011fu sava\u015flar\u0131n\u0131n patlak verdi\u011fi, i\u015fgaller, krizler ve AIDS salg\u0131n\u0131 gibi olgular ba\u011flam\u0131nda e\u015fcinsellik olgusu irdelenecek. Dizinin d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc kitab\u0131 ise, 1990\u2019lar\u0131n ortalar\u0131nda \u00e7izilen bir ba\u015flang\u0131\u00e7 \u00e7izgisinden hareketle, tarihin ve ideolojilerin sonu olarak tan\u0131mlanan bilgi ve teknoloji \u00e7a\u011f\u0131nda e\u015fcinsellik olgusuna yakla\u015f\u0131yor. Dizinin son kitab\u0131 ise, merce\u011fini g\u00fcn\u00fcm\u00fcze \u00e7evirerek, e\u015fcinselli\u011fin art\u0131k siyasal ve toplumsal \u00f6rg\u00fctlenmelerde tezah\u00fcr etti\u011fi, hem biyolojik hem de toplumsal cinsiyetin ak\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 savunan queer kuram ba\u011flam\u0131nda kavramsalla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 2000\u2019li y\u0131llar\u0131 tart\u0131\u015f\u0131yor.<\/p>\n

Bir yol haritas\u0131<\/strong>
\nOksa\u00e7an\u2019\u0131n kitab\u0131n giri\u015f b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde belirtti\u011fi gibi, bu kitap daha \u00f6nce yazd\u0131\u011f\u0131 iki tarihsel incelemeyi, edebiyat penceresinden tamamlay\u0131 ama\u00e7layan bir \u00e7al\u0131\u015fma. Kitapta, e\u015fcinselli\u011fin bir terim olarak bilim literat\u00fcr\u00fcnde kullan\u0131lmaya ba\u015fland\u0131\u011f\u0131 ve edebiyat metinlerinde de g\u00fc\u00e7l\u00fc bir tema olarak okurlar\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131na \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 modern d\u00f6nem ba\u015flang\u0131\u00e7 noktas\u0131 olarak kabul edilmi\u015f. Yazar\u0131n giri\u015f b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde belirtti\u011fi gibi, Hemcinsine Tutkun Bedenler, \u201cbir d\u00fcnya modern e\u015fcinsel edebiyat antolojisi ya da d\u00fcnya modern e\u015fcinsel edebiyat\u0131 tarihi de\u011fildir\u201d. Yazar, \u201cModern D\u00fcnya Edebiyat\u0131nda E\u015fcinsellik\u201d adl\u0131 dizinin ne olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirttikten sonra dizinin i\u015flevini tam olarak a\u00e7\u0131klamasa da, ilk kitab\u0131n i\u00e7eri\u011fi ba\u011flam\u0131nda, e\u015fcinselli\u011fin modern d\u00fcnya edebiyat\u0131nda irdelendi\u011fi bu \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n, bu alanda okuma yapmak isteyenlere giri\u015f niteli\u011finde bir yol haritas\u0131 ve bir \u00f6zet bak\u0131\u015f i\u015flevi g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc s\u00f6yleyebiliriz.<\/p>\n

Hemcinsine Tutkun Bedenler, Shakespeare\u2019in homoerotik oyunlar\u0131n\u0131n yay\u0131mland\u0131\u011f\u0131 on yedinci y\u00fczy\u0131ldan \u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019na kadar olan d\u00f6nemden \u00f6rnekler sunuyor. Yazar\u0131n se\u00e7ti\u011fi yaz\u0131nsal metinlerde, hemcinsler aras\u0131ndaki a\u015fk\u0131n hen\u00fcz \u00f6zneyi tan\u0131mlayan bir terim haline gelmedi\u011fi d\u00f6nemlerden, bir kimlik tan\u0131m\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015fen \u201ce\u015fcinsellik\u201d kavram\u0131n\u0131n geli\u015fiminin izi s\u00fcr\u00fcl\u00fcyor. Kitap, s\u00f6z konusu d\u00f6nemin yaz\u0131nsal yap\u0131tlar\u0131ndan hareketle, s\u0131ras\u0131yla hemcinsler aras\u0131ndaki a\u015fk\u0131n ve e\u015fcinselli\u011fin nas\u0131l toplumsal ve siyasal bir harekete d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6stermeyi hedefliyor. Bu \u00e7er\u00e7evede, D.H. Lawrence, Oscar Wilde, Andr\u00e9 Gide, Thomas Mann, James Baldwin, Jean Cocteau, Jean Genet, Christopher Isherwood ve Truman Capote gibi yazarlardan olu\u015fan bir b\u00fct\u00fcnce i\u00e7inde, temelleri modern d\u00f6nemde at\u0131lm\u0131\u015f \u201ce\u015fcinsel edebiyat\u201d\u0131n ana hatlar\u0131 \u00e7izilmi\u015f.<\/p>\n

Hemcinsine Tutkun Bedenler, 1800\u2019lerden 1950\u2019lere dek olan d\u00f6nemde yazan romanc\u0131lardan \u00f6rneklerle olu\u015fturdu\u011fu b\u00fct\u00fcnce i\u00e7inde, e\u015fcinsellik temas\u0131n\u0131, \u201ca\u015fk\u201d, \u201cbeden\u201d, \u201cduygulan\u0131m\u201d ve \u201cSodomun Zehirli Tac\u0131\u201d ba\u015fl\u0131klar\u0131 alt\u0131nda d\u00f6rt ana perspektifte irdeliyor. \u201cA\u015fk\u201d ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda \u00f6rneklendirilen Andre Gide\u2019in Sap\u0131k Sevgi (Corydon) ve Kalpazanlar, Jean Genet\u2019nin \u00c7i\u00e7eklerin Meryem Anas\u0131, Truman Capote\u2019nin Ba\u015fka Sesler, Ba\u015fka Odalar, Thomas Mann\u2019\u0131n Venedik\u2019te \u00d6l\u00fcm ve Oscar Wilde\u2019\u0131n Dorian Gray\u2019in Portresi gibi yap\u0131tlarda, Eski Yunan\u2019\u0131n ve mitolojinin \u201co\u011flanc\u0131l\u0131k\u201d ba\u011flam\u0131ndan s\u0131yr\u0131lan ve e\u015fcinselli\u011fe evrilen hemcinse duyulan a\u015fk\u0131n izi s\u00fcr\u00fcl\u00fcyor. Thomas Mann\u2019\u0131n Tonio Kr\u00f6ger ve Gore Vidal\u2019in Kent ve Tuz gibi romanlar\u0131 ile geni\u015fleyen bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131, e\u015fcinsel a\u015fk\u0131n toplum taraf\u0131ndan nas\u0131l bask\u0131land\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bu a\u015fk\u0131n kendini ger\u00e7ekle\u015ftirmesinin bu nedenle ne kadar g\u00fc\u00e7 oldu\u011funu roman karakterleri arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla anlat\u0131yor. Oksa\u00e7an, incelemesini ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemde art\u0131k yava\u015f yava\u015f hemcinsler aras\u0131 arzudan ve o\u011flanc\u0131l\u0131ktan s\u0131yr\u0131l\u0131p, bireyi tan\u0131mlayan bir niteli\u011fe evrilen e\u015fcinsel a\u015fk\u0131n heteronormatif toplum i\u00e7inde ayakta durmas\u0131n\u0131n ne kadar g\u00fc\u00e7 oldu\u011funu edebiyatta \u00f6rneklendirdikten sonra, romanlar\u0131nda e\u015fcinsel a\u015fk\u0131 betimleyen ve irdeleyen yazarlar\u0131n, heteroseks\u00fcel a\u015fka ve heteronormatif aile yap\u0131s\u0131na y\u00f6nelik ele\u015ftirilerini \u00f6zetliyor. Oksa\u00e7an, e\u015fcinselli\u011fin edebiyat yap\u0131tlar\u0131nda sorgulanmaya ba\u015flamas\u0131yla birlikte, \u2018ailenin ve heteroseksizmin karanl\u0131k y\u00fcz\u00fc(n\u00fcn) de if\u015fa edilmeye\u2019 ba\u015fland\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtiyor.<\/p>\n

Oksa\u00e7an\u2019\u0131n kitab\u0131, homoerotik arzunun tan\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 hemcinsler aras\u0131 a\u015fk\u0131n e\u015fcinselli\u011fe evrimini, modern edebiyat\u0131n \u00f6rneklerinde incelerken, tarihsel, toplumsal ve siyasal ba\u011flamlar\u0131n, insan cinselli\u011fine y\u00f6nelik alg\u0131lar\u0131 ve tan\u0131mlar\u0131 nas\u0131l etkilediklerini de edebiyat \u00f6rnekleri \u00fczerinden g\u00f6stermeye \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f. Yazar\u0131n kitab\u0131n sonu\u00e7 b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde de belirtti\u011fi gibi, bu k\u0131sa inceleme, e\u015fcinsellik durumunun yaz\u0131nsal g\u00f6r\u00fcng\u00fclerini, t\u00fcm \u2018olumlu ve olumsuz y\u00f6nleriyle\u2019 ele almaktad\u0131r. Yazar, bu yaz\u0131nsal yap\u0131tlarda \u00e7o\u011funlukla \u2019saplant\u0131l\u0131, sorunlu, aile ve toplumla \u00e7at\u0131\u015fan bireyler\u2019 olarak betimlenen e\u015fcinsel karakterler \u00fczerinden, e\u015fcinsellerin kimlik m\u00fccadelesinin ve hal taleplerinin izinin s\u00fcr\u00fclebilece\u011fine i\u015faret ediyor.<\/p>\n

\u201cModern D\u00fcnya Edebiyat\u0131nda E\u015fcinsellik\u201d, e\u015fcinsellik ve edebiyat alan\u0131nda T\u00fcrk\u00e7ede eksikli\u011fi duyulan \u00f6zg\u00fcn bir \u00e7al\u0131\u015fma olmas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemli bir dizi olacak gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Hemcinsine Tutkun Bedenler, 1800\u2019lerden 1950\u2019lere, zaman zaman tarihsel olarak daha eski d\u00f6nemlere de uzanarak, modern d\u00fcnya edebiyat\u0131ndan se\u00e7ilen \u00f6rnekler \u00fczerinden, edebiyatta e\u015fcinsellik temas\u0131n\u0131n izini s\u00fcr\u00fcyor. \u00c7al\u0131\u015fma, edebiyatta e\u015fcinsellik ba\u011flam\u0131nda \u00f6rnekler arayan okurlar i\u00e7in, bu alana giri\u015f niteli\u011finde bir k\u0131lavuz olarak okunabilir.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

HEMC\u0130NS\u0130NE TUTKUN BEDENLER
\nHalit Erdem Oksa\u00e7an
\nAgora Kitapl\u0131\u011f\u0131, 2015
\n153 sayfa, 18 TL<\/p>\n

 <\/p>\n

Ana G\u00f6rsel: E\u015fcinsel yazar Truman Capote<\/em><\/p>\n

Kaynak: Radikal Kitap\u00a0<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Radikal Kitap’tan G\u00f6k\u00e7en Ezber, piyasaya yeni \u00e7\u0131kan ve “edebiyattaki e\u015fcinsellik” konusunu\u00a0i\u015fleyen “Hemcinsine Tutkun Bedenler” isimli kitap hakk\u0131nda yazd\u0131. \u0130\u015fte bu yaz\u0131: E\u015fcinsellik gibi yasaklarla ve ay\u0131plamalarla tan\u0131mlanan ve tabu haline gelen bir konunun, yarg\u0131lay\u0131p \u00f6tekile\u015ftirme yerine anlama amac\u0131yla konu\u015fulup tart\u0131\u015f\u0131labilir hale gelmesi i\u00e7in, bu olgunun tarihsel bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 i\u00e7inde irdelenmesi \u00f6nemlidir. Tarih, kurdu\u011fu zamansall\u0131k …<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":17996,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[40,28],"tags":[2979,184],"class_list":["post-17994","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-kitap","category-pop","tag-edebiyat","tag-kitap-2"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.gzone.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17994","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.gzone.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.gzone.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.gzone.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.gzone.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=17994"}],"version-history":[{"count":0,"href":"http:\/\/www.gzone.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17994\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.gzone.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/17996"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.gzone.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=17994"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.gzone.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=17994"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.gzone.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=17994"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}